Kıdem Tazminatı Hesaplama

İki ayrı soru: ne kadar, ve ne kadarı vergisiz?

Kıdem tazminatında birbirine karıştırılan iki hesap vardır. Birincisi ne kadar tazminat doğduğu — bu bir iş hukuku hesabıdır ve kıdem tazminatı tavanına tabidir. İkincisi ne kadarının gelir vergisinden istisna olduğu — bu bir vergi hesabıdır.

İstisnanın dayanağı GVK 25. maddesinin 7 numaralı bendidir. Bent, 1475 sayılı İş Kanunu ve 854 sayılı Deniz İş Kanununa göre “ödenmesi gereken” kıdem tazminatlarının tamamını istisna tutar. Basın Mesleğinde Çalışanlar Kanununa göre ödenenlerde ise sınır ayrıdır: hizmet erbabının 24 aylığını aşmayan miktarları.

“Ödenmesi gereken” ifadesi sınırı çizer

İstisna, ödediğiniz her tutarı değil, kanuna göre ödenmesi gereken tutarı kapsar. İşveren tavanın üzerinde ödeme yaparsa, aşan kısım istisna dışında kalır ve ücret olarak vergilenir. Cömertlik vergiyi ortadan kaldırmaz; bu, kıdem hesaplayıcılarında en sık yapılan hatadır.

İkale ile ödenen tutarlar

Aynı bendin (b) alt bendi, hizmet sözleşmesi sona erdikten sonra karşılıklı sonlandırma veya ikale sözleşmesi kapsamında ödenen tazminatları, iş kaybı, iş sonu ve iş güvencesi tazminatlarını da kapsama alır — ancak istisna tutarının hesabında (a) alt bendindeki tutarın dikkate alınması şartıyla. Yani ikale paketi, kıdem istisnasının tavanını yeniden başlatmaz; aynı tavanı paylaşır.

306 Seri No'lu Gelir Vergisi Genel Tebliği bu noktada nettir: kıdem tazminatı, ihbar tazminatı, prim, ek ödeme ve izin ücreti gibi kalemler bordroda “paket ödemesi” gibi toplu gösterilse dahi, toplam içindeki ek tazminat ödemesinin ayrıştırılması gerekir. Tebliğ, ödemenin bordroda prim, bonus, iyi niyet ödemesi gibi adlarla görünmesinin sonucu değiştirmeyeceğini de söyler.

Damga vergisi istisnadan ayrıdır

Gelir vergisi istisnası, damga vergisi anlamına gelmez. Ödeme gelir vergisinden istisna olsa bile kâğıt üzerinden damga vergisi doğabilir; ikisini ayrı değerlendirin.